P
Fosfor
Element 15 · Tepkimeye giren ametal
Fosfor (P)
Fosfor; DNA’da, kemiklerde ve enerji molekülü ATP’de bulunan tepkimeye yatkın bir ametaldir. Beyaz formu parlar ve havada kendiliğinden tutuşur.
- Tepkimeye giren ametal
- 3. periyot
- 15. grup
- p bloğu
- Oda sıcaklığında katı
Temel özellikler
- Atom kütlesi
- 30,9738
- u
- Elektron dizilimi
- [Ne] 3s2 3p3
- Erime noktası
- 44,2 °C
- 317,3 K
- Kaynama noktası
- 280,5 °C
- 553,65 K
- Yoğunluk
- 1,82 g/cm³
- Elektronegatiflik
- 2,19
- Pauling
- Atom yarıçapı
- 180 pm
- van der Waals
- 1. iyonlaşma enerjisi
- 10,487 eV
Tüm elementlerle karşılaştır:Elektronegatiflik tablosuAtom yarıçapı tablosuİyonlaşma enerjisi tablosuElementlerin yoğunluk tablosuErime noktası tablosuElektron dizilimi tablosu
Biliyor muydunuz?
Fosfor hakkında dikkat çekici bilgiler
- 01
Brand, simya taşını ararken yaklaşık 5.700 litre idrarı kaynatarak onu keşfetti.
- 02
Keşfedeni bilinen ilk elementtir.
- 03
Kibrit kutusunun yan yüzündeki kırmızı fosfor, güvenli kibritlerin yanmasını sağlar.
Uygulamalar
Fosfor ne için kullanılır?
- Gübreler (fosfatlar)
- Güvenli kibritler
- Deterjanlar ve su arıtma
- Çelik ve bronz alaşımları
Tarih
Keşif ve adın kökeni
Keşfeden
Yıl
Nerede
Almanya
Adın kökeni
Yunanca phosphoros, «ışık taşıyan»: beyaz fosfor karanlıkta parlar.
Atom yapısı
Atomik özellikler
Atom yapısı
Atomik özellikler
- Atom numarası
- 15
- Atom kütlesi
- 30,9738 u
- Grup
- 15
- Periyot
- 3
- Blok
- p bloğu
- Elektron dizilimi
- [Ne] 3s2 3p3
- Tam dizilim
- 1s2 2s2 2p6 3s2 3p3
- Kabuk başına elektron
- 2, 8, 5
- Elektronegatiflik (Pauling)
- 2,19
- Elektron ilgisi
- 0,746 eV
- Atom yarıçapı (van der Waals)
- 180 pm
- Kararlı izotoplar
- 1
Yükseltgenme basamakları
Vurgulanan: yaygın yükseltgenme basamakları (+5, +3, -3).
Ardışık iyonlaşma enerjileri
Elektronları sırayla koparmak için gereken enerji (kJ/mol). Büyük sıçramalar yeni bir iç kabuğun nerede başladığını gösterir.
- 1.1.011,8
- 2.1.907
- 3.2.914,1
- 4.4.963,6
- 5.6.273,9
- 6.21.267
- 7.25.431
- 8.29.872
Fiziksel
Fiziksel özellikler ve renk
Fiziksel
Fiziksel özellikler ve renk
- 20 °C’de hâl
- Katı
- Erime noktası
- 317,3 K · 44,2 °C · 111,5 °F
- Kaynama noktası
- 553,65 K · 280,5 °C · 536,9 °F
- Yoğunluk
- 1,82 g/cm³
- Molar ısı sığası
- 23,824 J/(mol·K)
- Görünüm
- Renksiz, mumsu beyaz, sarı, al, kırmızı, mor, siyah
- CPK model rengi
- Kopyalandı
CPK rengi, moleküler modellerde bu elementin atomları için kullanılan gelenekseldir.
SSS
Fosfor hakkında sorular
elementinin atom numarası nedir?
Fosfor elementinin atom numarası 15’dir; yani her Fosfor atomunun çekirdeğinde 15 proton vardır. Sembolü P, atom kütlesi 30,9738’dir.
elementini kim keşfetti?
Fosfor, 1669 yılında Hennig Brand tarafından keşfedildi (Almanya). Adın kökeni: Yunanca phosphoros, «ışık taşıyan»: beyaz fosfor karanlıkta parlar.
ne için kullanılır?
Fosfor kullanım alanları: Gübreler (fosfatlar); Güvenli kibritler; Deterjanlar ve su arıtma; Çelik ve bronz alaşımları.
Fosfor bir metal mi?
Hayır. Fosfor, “tepkimeye giren ametal” kategorisinde sınıflandırılır.
elementinin elektron dizilimi nedir?
elementinin elektron dizilimi [Ne] 3s2 3p3. 15 elektronu kabuklara 2, 8, 5 şeklinde dağılır.